Wat moet ik nou met vitaliteit?

Je hoeft maar te googelen op ‘vitaliteit’ en je ziet foto’s voorbijkomen van springende mensen. “Vitaliteit wordt vaak geassocieerd met fysieke gezondheid”, beaamt Erik Voetman. In de workshop ‘Wat moet ik nou met vitaliteit?’ die hij verzorgde tijdens een klantbijeenkomst van mkbasics.nl, maakte hij duidelijk dat het begrip veel breder is. En dat het voor individuen én organisaties loont om eraan te werken.

Vitaliteit is een veelgehoorde kreet in arboland, iedereen is ermee bezig. Maar wat betekent vitaliteit eigenlijk? Met die vraag opende Erik zijn presentatie. Hij gaf ook meteen een antwoord: “Het is energie hebben om de dingen te doen die je wilt en belangrijk vindt om te doen. En veerkrachtig zijn in een veranderende omgeving.” Deze definitie geeft direct weg dat het om meer gaat dan hoog kunnen springen. Het heeft te maken met je goed voelen, er zin in hebben.

Vitaliteit in vier thema’s
Fysieke gezondheid is natuurlijk wel een belangrijke component van vitaliteit. Erik: “Je leefstijl heeft daar veel invloed op: beweeg je genoeg? Rook je? Hoe zit het met je alcoholconsumptie? Eet je goed en ontspan je wel voldoende? Maar ook sociale factoren en zingeving dragen bij aan vitaliteit: geluk, de werk-privébalans, waardering, passie. Een ander thema dat meeweegt is loopbaanontwikkeling en betrokkenheid bij je werk. Heb je de ruimte om je eigen werk te organiseren? Vind je je werk nuttig en zinvol? Heb je eigen verantwoordelijkheid? En ten slotte wordt je vitaliteit bepaald door je mentale gesteldheid: kun je je concentreren en prioriteiten stellen? Je emoties onder controle houden? Je hoofd leegmaken? Positief denken? Om echt vitaal te zijn, moet dat allemaal in balans zijn.”

De batterij blijven opladen
In de praktijk scoort bijna niemand 100 procent op alle onderdelen. Ook de deelnemers aan de workshop niet. De één zat in de stress omdat er nog veel werk af moest voor de vakantie. Een ander kampte na een zwangerschap met gezondheidsklachten. “Je energieniveau kan om allerlei redenen even wat lager zijn”, zegt Erik. “Het goede nieuws is dat je daar zelf veel invloed op hebt. Je hebt zelf de regie. Daarbij is het belangrijk om inzicht te hebben in waar je energie van krijgt en wat juist maakt dat er energie weglekt. Dan weet je ook hoe je de batterij weer kunt opladen, fysiek, mentaal, sociaal en op je werk. Als je je op de positieve dingen richt, heeft dat ook een positief effect op je prestaties.”

Inzetten op eigenaarschap
Geen wonder dat de aandacht voor vitaliteit toeneemt. Zeker niet nu we allemaal langer door moeten werken. Erik: “Werknemers hebben een eigen verantwoordelijkheid, maar ook werkgevers kunnen bijdragen aan de vitaliteit van hun mensen. Bijvoorbeeld door in te zetten op eigenaarschap. Te geloven in de kracht van hun medewerkers en dat ook uit te dragen. Geef ze bijvoorbeeld regelruimte en de mogelijkheid zich te ontwikkelen. En heb je het gevoel dat iemand niet lekker in z’n vel zit, vraag dan hoe het gaat. Zo’n blijk van aandacht wordt enorm gewaardeerd en kan al een duwtje in de goede richting geven. Ga het gesprek aan en focus op positiviteit. Werken aan vitaliteit loont. Het levert energieke medewerkers op die beter presteren en zich gewaardeerd voelen. En dat heeft ook weer z’n weerslag op de organisatie als geheel.”

Geschreven door Rik Nijkamp (directeur).