Asbestblootstelling in broodbakkerijen

Recent was er in de media veel aandacht voor asbestblootstelling in broodbakkerijen.

Sinds 1 juli 1993 is het verboden om asbest of asbesthoudende producten te vervaardigen, in Nederland in te voeren, voorhanden te hebben, aan een ander ter beschikking te stellen, toe te passen of te bewerken. Bakkerijovens aangeschaft na 1 juli 1993 zijn in principe asbestvrij. In bakkerijovens van voor 1993 kan asbest toegepast zijn als isolatiemateriaal rond de ovens, vaak in de vorm van asbestmatrassen en asbestkoord. Daarnaast zijn asbesttextielproducten gebruikt, zoals handschoenen en kleding. 

Tot het begin van de negentiger jaren is tijdens onderhoud, reparatie en sloop van ovens waarschijnlijk regelmatig asbestblootstelling opgetreden door het verwijderen van asbesthoudende materialen. Hierbij kan vooral technisch onderhoudspersoneel aan asbest zijn blootgesteld. Dat kan nog steeds het geval zijn bij onderhoud en verhelpen storingen bij oude ovens. Ook in het productieproces is blootstelling aan asbest mogelijk, wanneer door beschadigde isolatiemateriaal asbestvezels vrijkomen. Dat dit bij oude ovens nog het geval kan zijn, blijkt uit het feit dat bij een grote bakkersorganisatie in de afgelopen twee jaar zeker drie keer asbest is vrijgekomen uit broodovens. 

Als er al zichtbare asbestverontreiniging op het brood voorkomt, dan kunnen ook veel onzichtbare vezels in de lucht vrijkomen. In dat geval zijn het dus vooral de ovenisten en bakkers die risico lopen op inademing van asbestvezels bij het werken met asbestovens. Het risico op inademing wordt vergroot doordat in een hete bakkerij bij inspannend werk ook veel meer wordt geademd, waardoor meer asbestdeeltjes in de longen belanden. Het inademen van fijne asbestdeeltjes is gevaarlijk en kan leiden tot asbestkanker.

In Nederland staan meer oude fabrieksovens die asbest kunnen bevatten. De bakkerijbranche overweegt een versnelde vervanging van sommige broodovens. Is een bakkerij van plan sloop- of verbouwingswerkzaamheden uit te (laten) voeren in of aan een oven waarin zich (mogelijk) asbest bevindt, dan is men verplicht eerst door een deskundig asbestinventarisatiebedrijf te laten onderzoeken of en waar zich in het object asbest bevindt (‘volledige asbestinventarisatie’). Deze verplichting geldt niet:
• als reeds bekend is waar het asbest zich in de oven bevindt
• als men geen redelijk vermoeden heeft dat zich asbest in de oven bevindt.
Indien noodzakelijk moet een sloopvergunning worden aangevraagd. 

Hoe omgaan met een mogelijke risico op blootstelling aan asbest? Voor bakkerijen geldt dat zij het risico op mogelijke asbestblootstelling moeten inventariseren. Als dit nog geen onderdeel van de risico-inventarisatie en –evaluatie (RI&E) is, dan is het zaak dit risico alsnog te inventariseren.

Voor bakkerijovens kan ingesloten schema worden toegepast. Mkbasics.nl kan u met een stappenplan helpen om de situatie bij u in kaart te brengen en veilige maatregelen te treffen om blootstelling te voorkomen. Neem contact op met uw casemanager

Geschreven door: Rik Nijkamp